Tungumál og menning



 

Vigdís hefur ekki setið auðum höndum eftir að hún lét af embætti forseta. Hún hefur unnið ötullega að því að styrkja tungumál, rannsóknir og menningu, heima fyrir og á alþjóðavettvangi. Hún hefur ljáð mörgu verkefninu lið og þær eru ótaldar bækurnar sem hún hefur ritað inngangsorð í, og ræður sem hún hefur flutt á ráðstefnum, sýningum og öðrum viðburðum úti um allan heim.

Vigdís hefur alltaf brýnt fyrir fólki að rækta sitt móðurmál og ekki síður að læra erlend tungumál og kynnast menningu annarra þjóða, því tungumál tengja þjóðir og einstaklinga og víkka sjóndeildarhringinn. Tungumálamenntun stuðlar að umburðarlyndi og friðsamlegum samskiptum og eflir þannig lýðræðið. Sjálf orðar hún það svo: Tungumál eru lykill að heiminum.
Byrjun síðu

Velgjörðasendiherra tungumála

Árið 1998 var Vigdísi falið að vera velgjörðarsendiherra tungumála hjá menningarmálastofnun Sameinuðu þjóðanna (UNESCO). Hún er fyrsti og eini velgjörðasendiherra allra tungumála í heiminum. Í þessu trúnaðarstarfi felst að vekja athygli á mikilvægi tungumála fyrir menningarlega fjölbreytni og standa vörð um tungumál sem eru í útrýmingarhættu. Ennfremur að efla læsi jarðarbúa.
Byrjun síðu

Stofnun Vigdísar Finnbogadóttur í erlendum tungumálum

Árið 2001 féllst Vigdís á að Stofnun í erlendum tungumálum við Háskóla Íslands yrði við hana kennd. Stofnuninni er ætlað að efla rannsóknir og tungumálakennslu og vekja athygli á mikilvægi tungumála og menningarlæsis. Háskóli Íslands vildi með nafnbreytingunni heiðra mikilvægt framlag Vigdísar á sviði tungumála og menningar og halda á lofti því brautryðjendastarfi sem hún hefur unnið í þágu tungumála á alþjóðavettvangi. Með markvissri starfsemi og ómetanlegu framlagi Vigdísar hefur tekist að stórefla þetta rannsóknarsvið við Háskóla Íslands. Stofnunin og framtíðarverkefni hennar hafa verið kynnt innan lands sem utan og þá oft með þátttöku Vigdísar. Einnig hefur verið komið á samstarfi við erlendar háskólastofnanir og leitað eftir stuðningi við rannsóknar- og þróunarverkefni hjá erlendum menningar- og rannsóknasjóðum.

Vigdís hefur unnið ötullega að því að koma á fót alþjóðlegri tungumálamiðstöð á Íslandi innan vébanda stofnunarinnar. Verkefni miðstöðvarinnar verða að stórefla rannsóknir á sviði tungumála og menningarlæsis og varpa ljósi á mikilvægi tungumála fyrir jákvæð og árangursrík samskipti og menningarlegan fjölbreytileika. Einnig er ætlunin að í miðstöðinni geti gestir og gangandi ræðst og upplifað tungumál og menningu á skapandi hátt með aðstoð tölvutækni.
Byrjun síðu

Styrktarsjóður SVF

Árið 2003 var stofnaður Styrktarsjóður Stofnunar Vigdísar Finnbogadóttur. Markmið hans er að renna styrkum stoðum undir starfsemi stofnunarinnar og stuðla að vexti og viðgangi hennar. Sjóðurinn veitir styrki, fjárframlög og annan stuðning við verkefni á eftirfarandi sviðum:

  • rannsóknum á erlendum tungumálum: kennslufræði erlendra mála, máltöku, táknfræði, þýðingafræði, málfræði, málvísindum, menningarfræðum, bókmenntum og notagildi tungumála í atvinnulífinu,
  • útgáfu ritverka á fræðasviðum SVF,
  • ráðstefnu- og fyrirlestrahaldi,
  • þróun kennslugagna í erlendum tungumálum,
  • samstarfi við erlendar stofnanir á fræðasviðum SVF,
  • önnur verkefni sem tengjast starfsemi SVF að mati sjóðsstjórnar

Vigdís er formaður styrktarsjóðsins. 
Byrjun síðu

Samræða menningarheima

Stofnun Vigdísar Finnbogadóttur í erlendum tungumálum hélt alþjóðlega ráðstefnu Vigdísi til heiðurs dagana 13.-15. apríl 2005 undir yfirskriftinni Samræður menningarheima. Ráðstefnuna sóttu virtir fræðimenn á sviði bókmennta, menningarfræða, málvísinda og tölvuvísinda víðs vega að úr heiminum. Lykilfyrirlesarar voru:

Byrjun síðu

Heimsfundur menningarráðherra úr röðum kvenna

Íslensk stjórnvöld boðuðu til heimsfundar menningarráðherra úr röðum kvenna í Reykjavík dagana 29.-30. ágúst 2005 í tilefni stórafmælis Vigdísar Finnbogadóttur. Fundurinn var haldinn í samstarfi við Heimsráð kvenleiðtoga en Vigdís var einn stofnenda og fyrsti formaður ráðsins. Kvenráðherrar og sérfræðingar hvaðanæva að úr heiminum sóttu fundinn. Fjallað var um skýrsluna Women's Empowerment: Measuring the Global Gender Gap sem World Economic Forum stóð að en þar er gerður samanburður á menntun, efnahag og völdum kvenna í ýmsum ríkjum heims. Mahnaz Afkhami frá Íran ræddi um menningarleg réttindi kvenna. Hún var ráðherra í Íran fyrir byltingu klerkanna 1979 en hefur verið í útlegð síðan. Dr. Annette Pritchard fjallaði um menningu og ferðamennsku. Þar vék hún að því að fáar konur eru við stjórnvölinn í ferðaþjónustu þótt þær séu áberandi í auglýsingum sem eiga að laða að ferðamenn.
Byrjun síðu

Norðurbryggja

Við Kristjánshöfn í Kaupmannahöfn stendur 7000 fermetra pakkhús sem reist var á árunum 1766-67. Í tvær aldir var þar lífleg verslunarmiðstöð fyrir Færeyjar, Finnmörk í Noregi, Ísland og ekki síst Grænland.  Þar var skreið, saltsíld, hvalalýsi og skinnum skipað á land og verðmætur farmur geymdur áður en hann var fluttur á markaði sunnar í álfunni. Hér steig fólk á land með sjóriðu í beinum eftir langa siglingu yfir Norður-Atlantshafið. Þegar til stóð að selja þessa sögufrægu byggingu á almennum fasteignamarkaði var leitað liðsinnis Vigdísar Finnbogadóttur. Stofnuð var nefnd til bjargar húsinu undir forystu Vigdísar. Henni tókst ásamt góðum samstarfsmönnum að fá dönsk, færeysk, grænlensk og íslensk stjórnvöld til liðs við Norðurbryggju þar sem sameiginleg saga þjóðanna í samspili við nútímann er dýrmætari en söluverð lóða. Auk framlaga frá þessum aðilum skipti sköpum vegleg gjöf úr danska sjóðnum A. P. Møller og Hustru Chastine Mc-Kinney Møllers Fond til almene Formaal.

Í dag stendur þar menningarmiðstöðin Norðurbryggja á einum fegursta stað borgarinnar við sundið, með útsýni yfir marglit húsin í Nýhöfn. Sendiráð Íslands og skrifstofur heimastjórna Færeyinga og Grænlendinga eru einnig til húsa á Norðurbryggju.
Byrjun síðu

H.C. Andersen

Vigdís Finnbogadóttir og Einar Már Guðmundsson rithöfundur voru útnefnd H.C. Andersen-sendiherrar í tilefni 200 ára árstíðar ævintýraskáldsins árið 2005. Benedikta Danaprinsessa kom til Íslands og staðfesti útnefninguna fyrir hönd Dana og H.C. Andersen-stofnunarinnar, sem berst gegn ólæsi í heiminum. Hlutverk sendiherranna fólst meðal annars í því að taka þátt í ýmsum viðburðum í tengslum við stórafmælið.

Byrjun síðu


Vigdís